Memento mori, Latincede “öleceğini hatırla” demektir. Bu söz yüzyıllardır ömrün sınırlı olduğunu unutmamak için kullanılır: Stoacı filozoflar onu düzenli bir düşünme alıştırmasına dönüştürdü, ressamlar da aynı düşünceyi kafatasları, kum saatleri ve dibine kadar yanmış mumlarla resimlerine taşıdı.

Latince söz

Felsefe

Kartın devamı

Fikir, Latince sözden daha eskidir. Stoacı filozof Seneca’nın mektupları ölüm üzerine düşünme öğütleriyle doludur. Epiktetos da öğrencilerine, çocuklarını ya da dostlarını öperken onların ölümlü olduğunu hatırlamalarını söyler. Ona göre bu, zafer alayında Romalı komutanın arkasında durup ona da ölümlü olduğunu hatırlatan kişinin yaptığı işe benzer. Orta Çağ’dan itibaren bu tema Avrupa sanatına ve mezar heykellerine yayıldı: Her sınıftan insanı iskeletlerin önüne katıp götürdüğü Ölüm Dansı resimlerinden, kafataslarının, solan çiçeklerin ve sabun köpüklerinin değerli eşyalar arasında durduğu 1600’lerin Hollanda vanitas natürmortlarına kadar. Psikologlar, ölümü düşünmenin hayatı daha değerli hissettirip hissettirmediğini de sınadı: 2011’de yayımlanan bir çalışmada, birkaç dakika boyunca kendi ölümünü canlı biçimde hayal eden katılımcılar, karşılaştırma grubuna göre daha çok şükran duyduklarını bildirdi.

Kaynaklar ve ilgili okumalar

Kaynak: Felsefe

İlgili kaynak: Memento mori
Sıradaki kartAmerikalı filozof John Rawls, Bir Adalet Teorisi (1971) adlı kitabında şu soruyu sorar: Zengin mi yoksul mu, yetenekli mi yeteneksiz mi, sağlıklı mı hasta mı olacağınızı, hatta neye inanacağınızı bilmeseydiniz, toplum için hangi kuralları seçerdiniz? Rawls bu bilmeme hâline “cehalet peçesi” der.Devam et →