Başkalarının yüksek beklentileri bir insanın başarısını artırabilir; buna Pygmalion etkisi denir. 1960’larda öğretmenlere, aslında rastgele seçilmiş bazı öğrencilerin yakında büyük gelişme göstereceği söylendi. Aylar sonra bu öğrencilerden en küçük sınıflarda olanlar, zekâ testlerinde sınıf arkadaşlarından daha çok ilerlemişti.

Kartın devamı

Çalışmayı psikolog Robert Rosenthal ile South San Francisco’da bir ilkokulun müdürü olan Lenore Jacobson yürüttü ve 1968’de Pygmalion in the Classroom (Sınıftaki Pygmalion) adlı kitapta yayımladı. Ad, Yunan mitolojisindeki heykeltıraş Pygmalion’dan gelir: Yaptığı heykel canlanır. George Bernard Shaw da aynı adı, bir dil profesörünün çiçekçi bir kızın konuşmasını baştan aşağı değiştirdiği oyununa vermişti. Bulgular kısa sürede eleştirildi: Psikolog Robert Thorndike kullanılan zekâ testinde ciddi kusurlar buldu, sonraki çalışmalar da sonucu çoğu zaman tekrarlayamadı. Lee Jussim ile Kent Harber’ın 35 yıllık araştırmayı gözden geçirdiği 2005 tarihli inceleme, sınıftaki beklenti etkilerinin gerçek ama genellikle küçük olduğunu, zamanla silinebildiğini ve önyargıyla karşılaşan gruplardan gelen öğrencilerde daha güçlü olabileceğini gösterdi. Öğretmenler beklentilerini gösterdikleri sıcaklıkla, verdikleri geri bildirimle ve tanıdıkları fırsatlarla öğrenciye yansıtıyor gibi görünüyor. Düşük beklentinin insanı geriye çektiği tersi duruma ise Golem etkisi denir.