Ikigai Daily
Menü
DinginlikAlıntı

Bugün onların; ama asıl uğruna çalıştığım gelecek benim.

Nikola Tesla, Politika gazetesine söyleşi, 1927

Teknoloji

Kartın devamı

Nikola Tesla (1856–1943), bugün evlere ulaşan alternatif akım (AA) elektriğini kullanışlı hâle getiren buluşlarıyla tanınan Sırp asıllı Amerikalı mühendistir. Belgrad’da çıkan Politika gazetesi, Nisan 1927’de onunla yapılmış bir söyleşi yayımladı. Tesla’ya patent anlaşmazlıkları, bu arada radyoyu kimin icat ettiği soruldu. Aktarıldığına göre, herkesi yaptığı işe göre geleceğin değerlendirmesi gerektiğini söyledi: Bugün rakiplerinindi, gelecek ise onun. Adı bugün manyetik alan ölçü birimi teslada ve Ay’daki bir kraterde yaşıyor.

Kaynaklar ve ilgili okumalar

Kaynak: Nikola Tesla, interview by Dragislav L. Petković, Politika (April 1927)

İlgili kaynak: Nikola Tesla
Mobil uygulamayı indirKartlar nasıl hazırlanıyor?

İlgili kartlar

Benzer konulardaki kartlara göz atın.

DinginlikTeknoloji

İleriyi ancak kısa bir mesafe görebiliyoruz, ama o mesafede yapılması gereken çok şey görüyoruz.

Bu cümle, Alan Turing’in (1912–1954) 1950’de Mind dergisinde yayımladığı “Hesaplama Makineleri ve Zekâ” makalesinin son sözleridir. Makale “Makineler düşünebilir mi?” sorusuyla açılır ve bu soruyu, sonradan Turing testi adını alacak taklit oyunuyla değiştirir: Bir hakem, bir insanla ve bir makineyle yazışarak hangisinin hangisi olduğunu bulmaya çalışır. Turing ardından dokuz itirazı tek tek yanıtlar; bunlardan birine, makinenin ancak kendisine ne yapacağı söylenirse iş görebileceğini yazan Ada Lovelace’in adını verir. Turing, İkinci Dünya Savaşı sırasında Bletchley Park’ta Alman donanmasının Enigma şifrelerini çözen ekibin başındaydı.

Alan TuringKartı aç
AzimTeknoloji

Kaldırımın yola indiği yerdeki küçük rampalar, tekerlekli sandalye kullananlar için engellilerin verdiği mücadeleyle yapıldı. Bugün bebek arabası iten, valiz çeken, alışveriş arabası süren herkesin işine yarıyor.

Kaldırım rampalarının ilk örneklerinden biri 1940’larda ABD’nin Michigan eyaletindeki Kalamazoo kentinde yapıldı. Fikir, engelli gazilerin işe gidebilmesini isteyen avukat ve savaş gazisi Jack H. Fischer’dan çıkmıştı. 1970’lerde Kaliforniya’nın Berkeley kentinde, engellilerin kendi yönettiği ve Ed Roberts’ın kurucuları arasında olduğu Bağımsız Yaşam Merkezi, Telegraph ve Shattuck caddeleri boyunca rampa yapılmasını sağladı. Böylece bir Amerikan kentinde tekerlekli sandalyeyle basamağa takılmadan baştan sona gidilebilen ilk yollardan biri açıldı. 1990’da çıkan Engelli Amerikalılar Yasası, yeni yapılan ve yenilenen sokaklarda rampayı ülke genelinde zorunlu kıldı. Politika uzmanı Angela Glover Blackwell 2017’de bu örüntüye “kaldırım rampası etkisi” adını verdi: Bir grup için yapılan düzenleme çoğu zaman neredeyse herkesin işine yarar.

Smithsonian / Stanford Social Innovation ReviewKartı aç
AzimTeknoloji

Pasif Ev, termos gibi düşünülmüş bir binadır: Kalın yalıtımı, hava sızdırmayan kabuğu ve ısıyı geri kazanan havalandırmasıyla çok az enerji harcar.

Pasif Ev bir mimari tarz değil, bir performans standardıdır: Ölçülen sınırları tutturan her bina bu adı alabilir. Fikir, 1988’de İsveç’teki Lund Üniversitesi’nden Bo Adamson ile Alman fizikçi Wolfgang Feist arasındaki bir konuşmadan doğdu. Almanya’nın Darmstadt-Kranichstein semtinde 1990–91’de yapılan dört sıra ev, genellikle ilk örnekler sayılır. Feist, binaları belgelendirmek için 1996’da Darmstadt’ta Passivhaus Enstitüsü’nü kurdu. En bilinen iki ölçüt şunlardır: Yıllık ısıtma ihtiyacı metrekare başına en fazla 15 kilovatsaat olmalıdır; bir fanla basınç uygulanan binadan bir saatte, içindeki hava hacminin en fazla 0,6 katı kadar hava kaçabilir. Temiz hava, dışarı atılan bayat havanın ısısıyla ısıtılarak içeri veren bir havalandırma cihazından gelir.

Passive House InstituteKartı aç
AzimTeknoloji

Repair Café, gönüllülerin bozuk lambaları, su ısıtıcılarını, giysileri ve bisikletleri onarmaya yardım ettiği ücretsiz bir mahalle buluşmasıdır. Eşyalar atılmak yerine tamir edilir, sahipleri de bu arada onarmayı öğrenir.

İlk Repair Café, 18 Ekim 2009’da Amsterdam’da toplandı. Hollandalı gazeteci Martine Postma bunu yerel bir sürdürülebilirlik projesi olarak düzenlemişti. İlgi o kadar büyük oldu ki Postma, başkalarının da bu fikri uygulayabilmesi için bir vakıf kurdu. Bugün dünyada 2.500’ü aşkın Repair Café var; köy salonlarında da, şehir kütüphanelerinde de toplanıyorlar. Ziyaretçi bozuk eşyasını getirir ve elektrikçi, terzi ya da bisiklet ustası gibi bir gönüllüyle birlikte onu tamir eder. Onarım ücretsizdir, bağış kabul edilir. Pek çok buluşma, gelen eşyaları ve tamir edilip edilemediklerini de kaydeder; bu kayıtlar hangi ürünlerin zor onarıldığını gösteren bir kanıta dönüşür.

Repair Cafe movementKartı aç
MerakMimarlık

Badgir, yani rüzgâr kulesi, çatıdan yükselen ve esen rüzgârı yakalayıp alttaki odalara indiren bir kuledir. İran gibi sıcak ve kurak yerlerde evleri yüzyıllardır hiçbir makine kullanmadan serinletir.

Kulenin tepesinde rüzgâra bakan açıklıklar vardır. İçeri dolan hava bir bacadan aşağı, eve doğru iner; ısınmış hava ise rüzgâr almayan taraftaki açıklıklardan çıkar. Rüzgârsız günlerde güneşte ısınan kule bir baca gibi çalışır ve havayı odaların içinden çeker. İran’ın ortasında, 2017’de UNESCO listesine alınan çöl kenti Yezd, sayısız badgiriyle ünlüdür; Devletabad Bahçesi’ndeki yaklaşık 33 metrelik badgir çoğu zaman dünyanın en yükseği olarak anılır. Ab-anbar denen üstü kapalı su depolarıyla birlikte kullanılan badgirler, içme suyunun serin kalmasına yardım ederdi. Benzer kuleler Mısır’dan Basra Körfezi’ne kadar görülür; bugün mimarlar onları az enerjiyle serinletmenin bir yolu olarak inceliyor.

Traditional Persian architectureKartı aç
Sıradaki kartİnsan varoluşunun sırrı yalnızca hayatta kalmakta değil, uğruna yaşanacak bir şey bulmaktadır.Devam et →