Amatör dedektörcü Terry Herbert, 2009’da İngiltere’nin Staffordshire bölgesinde bir tarlada şimdiye kadar bulunmuş en büyük Anglosakson altın hazinesine rastladı. 3.500’ü aşkın parçanın neredeyse tamamı, silahlardan ve savaş teçhizatından sökülmüş süslemelerdi.

Staffordshire, 2009

Kartın devamı

Herbert 18 yıldır dedektörle arıyor, pek bir şey bulamıyordu. 5 Temmuz 2009’da çiftçi Fred Johnson, Hammerwich yakınlarında yeni sürülmüş tarlasında arama yapmasına izin verdi. Sonraki beş gün boyunca toprak altın vermeyi sürdürdü: kılıç kabzası süsleri, miğfer parçaları ve büyük ustalıkla kesilip yerleştirilmiş binlerce grena taşıyla bezeli altın işler. Altın bir şeridin üzerinde, Eski Ahit’teki Sayılar kitabından alınmış ve Tanrı’dan düşmanlarını dağıtmasını dileyen Latince bir ayet yazılı. Çoğu 7. yüzyılda yapılmış hazineye 3,285 milyon sterlin değer biçildi. Bu para İngiliz define yasası gereği Herbert ile Johnson arasında eşit paylaşıldı; hazineyi Birmingham ve Stoke-on-Trent’teki müzeler satın aldı. Hazineyi kimin, neden gömdüğü bilinmiyor.

Kaynaklar ve ilgili okumalar

Kaynak: Birmingham Museums

İlgili kaynak: Staffordshire definesi

Mobil uygulamayı indir Kartlar nasıl hazırlanıyor?

İlgili kartlar

Benzer konulardaki kartlara göz atın.

MerakMimarlık

Angkor, 9. ile 15. yüzyıllar arasında bugünkü Kamboçya’da Khmer İmparatorluğu’nun başkentiydi. Kentin dev rezervuarları, hendekleri ve kanalları muson yağmurlarını biriktirir, suyu yaklaşık 1.000 kilometrekareye yayılan kent alanında dolaştırırdı.

En büyük rezervuarlara baray denir; toprak setlerle çevrili dev dikdörtgenlerdir. 11. yüzyılda yapılan Batı Baray yaklaşık sekize iki kilometre boyutundadır ve bugün hâlâ su tutar. Angkor Vat’ı çevreleyen hendek gibi su yapıları, Hindu ve Budist evren tasavvurundaki kutsal dağı ve onu saran okyanusları canlandıran tapınakları çerçeveliyordu. 2007’de yayımlanan radar ve hava araştırmaları ile 2012’de ormanın altını görebilen havadan lazer taramaları (lidar), en az 1.000 kilometrekarelik bir alanda yolları, kanalları ve ev tümseklerini ortaya çıkardı. Bu, bilinen en büyük sanayi öncesi yerleşimdir. Barayların pirinç tarlalarını ne ölçüde suladığı hâlâ tartışılıyor. Ağaç halkaları, 14. ve 15. yüzyıllarda uzun kuraklıkların şiddetli musonlarla bölündüğünü gösteriyor; bu aşırılıklar su ağına zarar verdi ve büyük olasılıkla Angkor’un gerilemesinde rol oynadı.

Angkor hydraulic systemKartı aç

MerakTicaret

Tütsü Yolu, güzel kokulu ağaç reçineleri olan günlük ve mürü yüzyıllar boyunca güney Arabistan’dan Akdeniz pazarlarına taşıdı. Kervanlar çölü, yol boyunca sıralanan kentler, kuyular, kaleler ve su düzenleri sayesinde aşabiliyordu.

Günlük ve mür, güney Arabistan ile Afrika Boynuzu’nun kurak topraklarında yetişen ağaçlardan elde edilir. Tapınaklarda ve evlerde tütsü olarak yakılır, ilaç ve parfüm yapımında, mumyalamada da kullanılırdı. Yaşlı Plinius, MS 77 dolaylarında yazdığı Naturalis Historia’da, güney Arabistan’daki Thomna’dan Akdeniz kıyısındaki Gazze’ye uzanan yolun deve kervanları için 65 konağa bölündüğünü anlatır. Ona göre kıyıya varıldığında her deve yükünün maliyeti su, yem, konaklama, geçiş ücretleri ve rahiplere, muhafızlara, memurlara yapılan ödemelerle 688 denarius tutuyordu. Yolun bazı kesimlerini denetleyen kentler zenginleşti. Yemen’deki Şebve ve bugünkü Ürdün’de, sarnıçları ve barajlarıyla kervanlar için kıt yağmur suyunu biriktiren Nebati başkenti Petra bunlardan ikisidir.

Incense RouteKartı aç

MerakArkeoloji

Güney Afrika’nın güney kıyısındaki Blombos Mağarası’nda, kırmızı bir toprak boyası olan aşı boyasını hazırlamakta kullanılmış 100 bin yıllık bir düzenek bulundu. Daha genç katmanlardan çıkan deniz kabuğu boncuklar ve desen kazınmış aşı boyası parçaları da planlı ve simgesel düşüncenin erken izleri sayılır.

Mağara, Cape Town’ın yaklaşık 300 kilometre doğusunda, kıyıdaki bir yarın içindedir ve 1991’den beri arkeolog Christopher Henshilwood’un yönettiği bir ekip tarafından kazılıyor. Ekip 2011’de, 100 bin yıl kadar önce kap olarak kullanılmış iki deniz kulağı kabuğunu tanıttı. İnsanlar aşı boyasını öğütmüş, ezilmiş kemik, kömür ve başka malzemelerle karıştırarak boya macunu yapmıştı; bu, birkaç adımın önceden düşünülmesini gerektiren bir tariftir. Yaklaşık 75 bin yıllık katmanlarda, küçük salyangoz kabuklarından yapılmış, delinip ipe dizilerek takılmış boncuklar ve üzerine çapraz çizgiler kazınmış aşı boyası parçaları bulundu. Ekip 2018’de, aşı boyası kalemiyle çapraz çizgiler çizilmiş, 73 bin yıllık küçük bir taş parçasını tanıttı: bugün bilinen en eski çizim.

Blombos CaveKartı aç

MerakArkeoloji

1990’larda Almanya’da bir kömür madeninde bulunan Schöningen mızrakları, bilinen en eski av silahları arasındadır: fırlatılmak için biçimlendirilip dengelenmiş ahşap mızraklar. Bir zamanlar 400 bin yıllık sanılan mızrakların gerçek yaşı hâlâ tartışılıyor.

Arkeolog Hartmut Thieme’nin yönettiği ekip, 1994-1999 yılları arasında Aşağı Saksonya’daki Schöningen’de, açık ocak bir linyit madeninde on ahşap silah buldu. Göl kıyısındaki suya doymuş çamur, ahşabın çürümesini önlemişti. Mızrakların çoğu ladin gövdesinden, biri de çamdan yontulmuştu; bazılarında gövdenin en kalın yeri, günümüzün cirit mızraklarında olduğu gibi ön üçte birliktedir. Sporcular kopyalarını fırlattığında 15-20 metre ötedeki hedeflere ulaştılar. Mızraklar, soyu tükenmiş bir yaban atı türünün kemikleri arasında bulundu; kemiklerin çoğunda kasaplık izleri var. Yaşları her yeni tarihleme yöntemiyle değişti: önce 380-400 bin, sonra 300-337 bin yıl dendi. 2025’teki bir çalışma ise yaklaşık 200 bin yıl önerdi; bu doğruysa mızrakları büyük olasılıkla Neandertaller yaptı.

Schöningen spearsKartı aç

MerakMimarlık

Büyük Zimbabve, Şona halkının atalarının 11. ile 15. yüzyıllar arasında kurduğu bir taş kenttir; dev granit duvarları harç kullanılmadan örülmüştür. Kent, Hint Okyanusu kıyısına altın gönderen bir krallığın başkentiydi.

Kalıntılar bugünkü Zimbabve’nin güneydoğusunda birkaç kilometrekarelik bir alana yayılır; kent en parlak döneminde muhtemelen 10.000 kadar kişiye ev sahipliği yapıyordu. En tanınmış yapısı olan Büyük Çevre’nin (Great Enclosure) duvarları 11 metreye kadar yükselir; bazılarının üstünde taşların zikzak biçiminde dizildiği şevron desenleri vardır. Kazılarda Çin çanak çömleği, cam boncuklar, Arabistan sikkeleri ve Svahili kıyısındaki Kilwa’da basılmış bir sikke bulundu; bunlar kentin Hint Okyanusu ticaretindeki yerini gösterir. Sömürgeci yazarlar kenti Afrikalıların yapmış olamayacağını ileri sürdü. David Randall-MacIver 1905’te, Gertrude Caton-Thompson 1929’da kentin Şonaların atalarının eseri olduğunu gösterdi; yine de Rodezya hükûmeti 1980’deki bağımsızlığa kadar başka kuramları desteklemeyi sürdürdü. Şonaca dzimbabwe “taş evler” demektir; ülke de adını bu kentten aldı.

Great ZimbabweKartı aç

Sıradaki kart30 Haziran 1908’de, büyük olasılıkla 50–60 metre çapında taşlı bir asteroit, Sibirya’nın Tunguska bölgesi üzerinde havada patladı ve yaklaşık 2.000 kilometrekarelik ormanı yerle bir etti. Bugüne kadar hiçbir çarpma krateri bulunamadı.Devam et →