The Scottish philosopher David Hume argued that facts about how things are cannot, on their own, prove how things ought to be. Getting from 'is' to 'ought' needs an extra step: a value judgement.
Ikigai Daily
The story behind the card
Hume (1711–1776) made the point in a short passage of A Treatise of Human Nature, published in 1739–40 when he was in his late twenties. He noticed that writers on morality would reason for a while about how things are, then suddenly switch to what we ought or ought not to do, without explaining where the new 'ought' came from. A simple example: 'smoking damages health' is a fact, but 'you ought not to smoke' only follows once you add a value, such as 'you ought to protect your health'. The idea became known as Hume's law, or Hume's guillotine, because it cuts facts off from values. It does not say facts are irrelevant to ethics; it asks that the value behind an argument be stated openly, where it can be examined. Philosophers still debate whether the gap can ever be bridged.
Türkçe oku
İskoç filozof David Hume'a göre bir şeyin nasıl olduğunu bilmek, nasıl olması gerektiğini tek başına kanıtlamaz. “Olan”dan “olması gereken”e geçmek için araya bir adım daha girer: bir değer yargısı.
Hume (1711–1776) bu tespiti, 1739–40'ta, henüz yirmili yaşlarının sonundayken yayımladığı İnsan Doğası Üzerine Bir İnceleme'nin kısa bir bölümünde yaptı. Ahlak üzerine yazanların bir süre işlerin nasıl olduğunu anlattıktan sonra birden ne yapmamız ya da yapmamamız gerektiğine geçtiğini, ama bu “gerekir”in nereden çıktığını hiç açıklamadığını fark etti. Basit bir örnek: “Sigara sağlığa zarar verir” bir olgudur; “Sigara içmemelisin” sonucuna ise ancak “Sağlığını korumalısın” gibi bir değer eklenince varılır. Bu fikir “Hume yasası” diye anılır; olguları değerlerden ayırdığı için “Hume'un giyotini” de denir. Hume olguların ahlakla ilgisiz olduğunu söylemez; bir akıl yürütmenin dayandığı değerin açıkça ortaya konmasını, böylece tartışılabilmesini ister. Filozoflar bu boşluğun kapatılıp kapatılamayacağını hâlâ tartışıyor.