Manyok, kökü kesilince ya da ezilince siyanür açığa çıkaran doğal bileşikler içerir. Soyma, rendeleme, suda bekletme, fermente etme, sıkma ve kurutma gibi geleneksel yöntemler bu zehrin uçup gitmesini sağlar ve kökü güvenle yenir hâle getirir.

Kartın devamı

Manyok Güney Amerika’da, büyük olasılıkla Amazon havzasının güneyinde evcilleştirildi; 16. yüzyılda Portekizli tüccarlar onu Afrika’ya götürdü. Bugün tropik bölgelerde yüz milyonlarca insanın temel besinidir. Sorunun kaynağı başta linamarin adlı bileşiktir: kökün hücreleri zarar görünce kökteki bir enzim bu bileşiği parçalar ve siyanür gazı açığa çıkar. “Acı” çeşitlerde bu bileşik “tatlı” çeşitlerdekinden çok daha fazladır; yöntemlerin farklı olması bundandır. Rendeleme ve ıslatma, enzimle bileşiği buluşturur; fermente etme, sıkma ve güneşte kurutma da siyanürün uçmasını sağlar. Yiyeceğin kıt olduğu dönemlerde işlem aceleye getirilirse insanlar hastalanabilir: bacaklarda kalıcı güçsüzlüğe yol açan konzo hastalığı, iyi işlenmemiş acı manyokla ilişkilendirilmiştir.