Sanat hiçbir zaman bitmez, yalnızca bırakılır.

Kartın devamı

Söz Leonardo’ya ait değildir. Fransız şair Paul Valéry, 1933’te “Deniz Mezarlığı” (Le Cimetière marin) şiirine dönüp baktığı bir yazısında, bir eserin hiçbir zaman bitmediğini, yalnızca bırakıldığını söyler: Şair bir noktada düzeltmeyi keser, o kadar. Cümle sonradan bütün sanata genişletildi ve Leonardo’nun adıyla anılmaya başladı; belki de hayatı bu sözü doğrular gibi göründüğü için. Leonardo, 1482’de Milano’ya giderken Müneccimlerin Tapınması’nı yarım bıraktı; Mona Lisa’yı da yıllarca elden geçirdi ve 1519’da öldüğü Fransa’ya yanında götürdü.