Unicode, her harfe, simgeye ve emojiye sabit bir numara veren ortak standarttır; bu sayede bir cihazda yazılan metin başka bir cihazda da aynı okunur.

Unicode Consortium

Kartın devamı

Unicode’dan önce bilgisayarlar yüzlerce ayrı kodlama kullanıyordu. Aynı sayı farklı sistemlerde farklı harfleri gösterebiliyor, başka bir dildeki metin çoğu zaman anlamsız işaretlere dönüşüyordu. 1987’de Xerox’tan Joe Becker ile Apple’dan Lee Collins ve Mark Davis, tek ve evrensel bir karakter kümesi üzerinde çalışmaya başladı. Unicode Konsorsiyumu Ocak 1991’de Kaliforniya’da kuruldu; standardın ilk cildi de aynı yılın ekim ayında çıktı. 1996’daki Unicode 2.0, başlangıçtaki 16 bitlik sınırı aşarak bir milyonun üzerinde kod noktasına, yani karakterlere verilebilecek numaraya yer açtı; Mısır hiyeroglifleri gibi tarihî yazılar da böylece eklenebildi. Bugün standart 175 yazı sisteminde 170.000’den fazla karakteri kapsıyor; ama her karakterin ekranda görünmesi için onu çizebilen bir yazı tipi hâlâ gerekiyor.

Kaynaklar ve ilgili okumalar

Kaynak: Unicode Consortium

İlgili kaynak: Unicode

Mobil uygulamayı indir Kartlar nasıl hazırlanıyor?

İlgili kartlar

Benzer konulardaki kartlara göz atın.

MerakDil

Mors alfabesi en kısa işaretleri en sık kullanılan harflere verir: İngilizcede en çok geçen harf olan E tek bir nokta, T tek bir çizgidir; Q gibi seyrek bir harf ise dört işaret tutar. Böylece gündelik mesajlar telgrafla daha çabuk gönderilebiliyordu.

Kodun harf sıklığına göre düzenlenmesi genellikle Samuel Morse’un ortağı Alfred Vail’e mal edilir. Vail, New Jersey’nin Morristown kasabasındaki bir gazete matbaasının harf kasalarında kaç metal harf bulunduğunu saydı. Mantığı basitti: Matbaacı en çok hangi harfe ihtiyaç duyuyorsa ondan en çok bulundururdu. Amerikan sürümünde farklı uzunlukta çizgiler ve bazı harflerin içinde boşluklar vardı. Friedrich Gerke 1848’de Almanya’da kodu sadeleştirdi; 1865’te uluslararası standart hâline gelen bu sürüm, bugün kullanılan Mors alfabesidir. Veri sıkıştırmadan henüz kimse söz etmezken kod onun temel fikrine dayanıyordu: En sık söylenene en az işareti harca. Amatör telsizciler Mors alfabesini bugün de zevk için öğreniyor.

Morse codeKartı aç

AzimTasarım

Isotype, toplumsal ve ekonomik verileri yan yana dizilmiş, tekrar eden küçük resimlerle anlatan bir görsel sistemdir; amacı, dili ya da eğitimi ne olursa olsun herkesin bu verileri anlayabilmesiydi. Sistemi 1920’lerin Viyana’sında Otto Neurath, sonradan Neurath soyadını alan Marie Reidemeister ve grafik sanatçısı Gerd Arntz geliştirdi.

Isotype adı, İngilizce “International System of Typographic Picture Education” (Uluslararası Tipografik Resimli Eğitim Sistemi) sözlerinin kısaltmasıdır. Otto Neurath sistemi 1920’lerde Viyana’daki Toplum ve Ekonomi Müzesi’nde geliştirdi; amacı, az okumuş insanlar dahil herkesin toplumsal ve ekonomik verileri bir bakışta karşılaştırabilmesiydi. Temel kural basitti: daha büyük bir miktarı göstermek için simge büyütülmez, aynı küçük simge daha çok kez yinelenir. Böylece okuyucu hem sayabilir hem karşılaştırabilir. Avusturya’daki siyasi çalkantı Neurath’ı 1934’te ülkeden ayrılmak zorunda bırakınca çalışmalarını önce Hollanda’da, sonra İngiltere’de sürdürdü. Bu yaklaşımın izleri bugün toplu taşıma haritalarında, trafik işaretlerinde ve infografiklerdeki tekrar eden küçük simgelerde görülüyor.

Isotype picture languageKartı aç

MerakDil

Shigetaka Kurita, 1999’da Japonya’da NTT DoCoMo’nun i-mode adlı mobil internet hizmeti için 176 emoji çizdi; her biri 12’ye 12 piksellik küçücük bir kareye sığıyordu. İlk emojilerin en bilineni olan bu set, 2016’da New York’taki Modern Sanat Müzesi’nin (MoMA) koleksiyonuna girdi.

Şubat 1999’da hizmete giren i-mode sayesinde Japonya’da cep telefonundan e-posta gönderilebiliyor, basit internet sayfaları açılabiliyordu; ama ekranlar küçücüktü, mesajlar da kısa olmak zorundaydı. Kurita, hava durumu, bir ruh hâli ya da bir yer gibi bilgileri tek bir karakterle anlatabilecek küçük simgeler istedi. Seti hava durumunu, ulaşımı, kalpleri, yüzleri ve gündelik eşyaları kapsıyordu. Kurita’ya sık sık “emojinin babası” denir, ama onun seti ilk değildi: Rakip operatör J-Phone’un 1997’de çıkardığı bir telefonda 90 küçük simge zaten vardı; yalnız telefon pek satmamıştı. Emojiler 2010’dan itibaren bütün dünyaya yayıldı. O yıl, her karaktere hangi cihazda olursa olsun aynı görünmesi için sabit bir kod veren uluslararası standart Unicode, emojileri de kapsamına aldı.

Shigetaka KuritaKartı aç

AzimSağlık

1990’da piyasaya çıkan OXO Good Grips mutfak gereçleri, eli ağrıyan ya da güçlükle kavrayan insanlar için kalın, yumuşak saplarla tasarlandı ve herkes için daha kullanışlı çıktı.

Mutfak eşyası sektöründen emekli olmuş girişimci Sam Farber, eşi Betsey’nin elindeki artrit yüzünden sıradan metal bir soyacağı tutmakta zorlandığını fark etti. New York’taki Smart Design stüdyosuyla birlikte çalıştı ve aralarında döner bıçaklı bir soyacağın da bulunduğu ilk 15 OXO Good Grips ürünü, 1990’da San Francisco’daki Gourmet Products Show fuarında tanıtıldı. Saplar yumuşak, kaymayan sentetik kauçuktandı; ıslak ya da güçsüz bir elde dönmesin diye geniş ve oval yapılmıştı. Ürünler artriti olmayanlar arasında da çok sevildi ve “evrensel tasarım”ın en bilinen örneklerinden biri oldu. Evrensel tasarım, gündelik eşyaları özel bir uyarlamaya gerek kalmadan olabildiğince çok insanın kullanabileceği biçimde yapmak demektir.

Cooper Hewitt, Smithsonian Design MuseumKartı aç

AzimTeknoloji

Telefonla okuttuğumuz siyah beyaz kare, yani QR kod, 1994’te Japonya’da fabrikalardaki otomobil parçalarını izlemek için icat edildi.

QR kodu, Japon otomotiv parçası şirketi Denso Wave’de Masahiro Hara’nın yönettiği küçük bir ekip geliştirdi. Sıradan bir barkoda yalnızca 20 kadar karakter sığıyordu ve işçiler her parça kutusunda birkaç barkod okutmak zorunda kalıyordu. Ekip, çok daha fazla bilgi taşıyan ve her açıdan hızla okunabilen bir kod istiyordu. Hara, siyah beyaz karelerden oluşan ızgaranın Go oyunundaki taşlardan esinlendiğini anlatır. Köşelerdeki üç büyük kare, basılı malzemede neredeyse hiç rastlanmayan bir siyah beyaz şerit düzeniyle çizilir; böylece tarayıcı kodu hemen bulur ve hangi yöne baktığını anlar. Denso Wave, standart kodlar için patent hakkını kullanmamaya karar verdi ve kodu herkes serbestçe kullanabildi. Telefon kameraları da onu menülere, biletlere ve ödeme ekranlarına taşıdı.

DENSO WAVEKartı aç

Sıradaki kartŞehirler çoğu zaman çevrelerindeki kırsaldan birkaç derece daha sıcaktır; buna kentsel ısı adası denir. Asfalt, beton ve koyu renkli çatılar güneşin ısısını emip yavaş yavaş geri verir, ağaçsız sokaklarda ise gölge kalmaz.Devam et →