Bazı kıyılarda rüzgâr yüzeydeki suyu açığa doğru iter ve boşalan yeri derinlerden gelen soğuk, besin dolu su doldurur. Dipten yükselen bu su planktonu besler; dünyanın en bereketli balık avlaklarından bazıları bu sayede var olur.

Upwelling

OkyanusİklimBiyolojiBilim

Kartın devamı

Rüzgârın kıyıdan açığa sürdüğü suyun yerine dipten soğuk suyun geldiği beş büyük bölge öne çıkar: Peru ve Şili açıklarındaki Humboldt Akıntısı, Kaliforniya Akıntısı, Kuzeybatı Afrika açıklarındaki Kanarya Akıntısı, Afrika’nın güneybatısındaki Benguela Akıntısı ve Somali ile Umman açıklarındaki Somali Akıntısı. Bu bölgeler okyanusun yalnızca yüzde 5’i kadarını kaplar, ama dünyadaki deniz balığı avının aşağı yukarı dörtte biri buradan çıkar; bunun büyük kısmı hamsi ve sardalya gibi küçük balıklardır. Peru açıklarındaki hamsi avı, tek bir türe dayanan dünyanın en büyük balıkçılıklarından biridir. Ama bu bolluk kırılgandır. El Niño yıllarında Güney Amerika kıyısı boyunca ılık su yayılır ve dipten gelen soğuk su zayıflar. Yüzeye daha az besin ulaşır, hamsi sayısı çöker; hamsiyle beslenen deniz kuşları ve deniz aslanları da aç kalır. 1972-1973 El Niño’su, aşırı avlanmayla birleşince Peru’nun hamsi avcılığını çökertti.

Kaynaklar ve ilgili okumalar

Kaynak: Upwelling

İlgili kaynak: Upwelling
Sıradaki kartAtmosferik nehirler, çoğu zaman tropiklerden büyük miktarda su buharı taşıyan uzun ve dar nem kuşaklarıdır. Karada dağlara çarpıp yükseldiklerinde buhar soğur ve şiddetli yağmur ya da kar olarak yere iner.Devam et →