Belçika asıllı Amerikalı matematikçi Ingrid Daubechies, bugün adıyla anılan dalgacıkları 1988’de yayımladı. Dalgacıklar bir sinyali kaba hatlarına ve ince ayrıntılarına ayıran küçük dalga biçimleridir; görüntü sıkıştırmada, gürültülü verilerin temizlenmesinde ve parmak izlerinin saklanmasında kullanılır.

Ingrid Daubechies

BiyografiBilimTeknolojiSanat

Kartın devamı

Sinyal incelemenin klasik aracı Fourier analizi, bir seste ya da görüntüde hangi frekansların bulunduğunu söyler ama bunların nerede ortaya çıktığını göstermez. Dalgacıklar ise ani bir değişimin ya da keskin bir kenarın yerini de verir. Daubechies 1986–1987’de New York’taki Courant Enstitüsü’nde çalışırken kesin sonuç veren, sinyalin yalnızca kısa bir bölümünü kapsayan ve hızla hesaplanabilen dalgacıklar buldu. Böylece dalgacıklar kuramdan çıkıp gündelik sayısal işlemlere girdi. Ortak geliştirdiği benzer dalgacıklar JPEG 2000 görüntü standardında kullanılıyor; FBI’ın parmak izi arşivi de dalgacıklarla sıkıştırılıyor. Daubechies bu yöntemlerle Van Gogh tablolarını da inceledi ve Gent Sunağı’nın restorasyonuna katkıda bulundu. 2011’de Uluslararası Matematik Birliği’nin başına geçen ilk kadın, 2023’te de Wolf Matematik Ödülü’nü alan ilk kadın oldu.

Kaynaklar ve ilgili okumalar

Kaynak: Ingrid Daubechies

İlgili kaynak: Ingrid Daubechies
Sıradaki kartAmerikalı matematikçi Karen Uhlenbeck, 2019’da matematiğin en büyük ödüllerinden Abel Ödülü’nü kazanan ilk kadın oldu. Ödülü, geometriyi fizik denklemleriyle buluşturan yöntemleri, özellikle de bu denklemlerin çöktüğü noktaların nasıl ele alınacağını göstermesi sayesinde aldı.Devam et →