
A cloud chamber makes invisible charged particles visible: as one passes through air loaded with vapour, it leaves a trail of tiny droplets, like the vapour trail of a jet. Scottish physicist Charles Wilson invented it, and its photographs helped reveal new particles.
Cloud chamber
The story behind the card
Wilson's idea began on the summit of Ben Nevis in 1894, where rings of coloured light around shadows cast on cloud made him want to recreate clouds in the laboratory. In his chamber, a sudden expansion cools moist air until the vapour is on the point of turning into droplets. A passing charged particle knocks electrons off air molecules, leaving a line of charged atoms, or ions, on which droplets form. He photographed the first tracks in 1911. With a magnet around the chamber the tracks curve, and the direction and tightness of each curve reveal a particle's charge and momentum. In 1932 Carl Anderson used such tracks to discover the positron, the first known particle of antimatter. Wilson shared the 1927 Nobel Prize in Physics for the chamber.
Türkçe oku
Bulut odası, gözle görülmeyen yüklü parçacıkları görünür kılar: Buharla dolu havadan geçen bir parçacık, arkasında jet uçaklarının bıraktığı iz gibi minik damlacıklardan bir çizgi bırakır. Aygıtı İskoç fizikçi Charles Wilson icat etti; çekilen fotoğraflar sayesinde yeni parçacıklar keşfedildi.
Wilson'ın fikri 1894'te Ben Nevis Dağı'nın zirvesinde doğdu: Bulutların üzerine düşen gölgelerin çevresinde beliren renkli ışık halkaları, onu bulutları laboratuvarda yeniden oluşturmaya yöneltti. Odada nemli hava ani bir genleşmeyle soğutulur ve buhar damlacığa dönüşmenin eşiğine gelir. İçinden geçen yüklü bir parçacık hava moleküllerinden elektron koparır; geride iyon denen yüklü atomlardan bir çizgi kalır ve damlacıklar bu iyonların üzerinde oluşur. Wilson ilk izleri 1911'de fotoğrafladı. Odanın çevresine bir mıknatıs konunca izler kıvrılır; kıvrımın yönü ve keskinliği parçacığın yükünü ve momentumunu ele verir. Carl Anderson 1932'de bu tür izlerden yola çıkarak antimaddenin bilinen ilk parçacığı olan pozitronu keşfetti. Wilson da bu aygıt sayesinde 1927 Nobel Fizik Ödülü'nü paylaştı.
